Türkiye’de konut satışları 2016 yılında rekor kırarken Eskişehir’de yapı stokunun fazlasından dolayı konutlar elde kaldı. Kentte 8 bin konut alıcı beklerken piyasada nakit sıkıntısı göze çarpıyor.

Sektörün içinde bulunduğu durum ve sorunlarla ilgili bilgi veren TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Eskişehir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Erkul, konunun ayrı ayrı başlıklar altında analiz edilmesi gerektiğini anlattı. Erkul, inşaat sektörü ve sorunlarının, hepsi de birbiriyle içi içe girmiş ve bağımsız düşünülemeyecek birçok olguyu bünyesinde toplayan bir hizmet ve yatırım sektörü olduğunu belirtti.

AŞIRI KONUT STOKU ORTAYA ÇIKTI

Geçtiğimiz 2016 yılını irdelerken, konuya iki açıdan yaklaşmakta yarar olduğunu anlatan Erkul, “Birincisi konut yapımı bazlı bir bakış açısından; kısaca yap–sat diye nitelendirilen bu sektörde kriz 2014’den bu yana ivme kazanarak artmaktadır. Arz talep dengelerine bakılmaksızın rant amaçlı konut inşaatı aşırı bir konut stoku ortaya çıkarmıştır. Eskişehir deki tercihler 2000’li yılların ortalarından bu yana 1+1 şeklinde “apart” adı verilen konut tipi olmaktaydı.

Ancak son 1- 2 yıldır 6306 Sayılı Yasanın müteahhitlere getirdiği KDV, harç muafiyeti gibi bazı avantajlar nedeniyle “Riskli Bina”ların yenilenmesiyle çok katlı konut yapımını arttırmıştır. Eskişehir de yaklaşık 8 bin civarında bir konutun alıcı beklediği tahmin edilmektedir. Fakat bu kadar arz fazlasına karşın satış fiyatlarında düşme olmaması çok rastlanır bir durum değildir. Üretilen bu konutların pazarlama ve satış oranlarının ne olduğu hakkında bizim ihtisas alanımıza girmediği için çok net bir şey söylemek mümkün değil. Bu kadar çok konutun alıcı beklemesi inşaat sektöründe gizli bir krizin olduğunun belirtisidir.

Çünkü piyasada nakit para dönmemekte, çok ileri tarihlere senet ve çekler, takas karşılığı satışlar belirleyici olmaktadır sektörde. Bu da 2016 yılında konut sektöründe ve etkileşim içinde olduğu yan sektörlerde sıkıntılı bir yıl geçtiğinin göstergesidir. Eskişehir’de ne yazık ki bir Yapı Stok Envanteri bulunmadığından 2015 ve 2016 yıllarında ne kadar konut üretildiğinin bilinmesi net olarak mümkün değildir. Bunun bir başka nedeni de, belediyelerden yapım ruhsatı alınan binaların aynı yıl içerisinde başlamaması veya biten binaların oturma izninin alınmamasıdır” diye belirtti.

‘2017’DE ÇOK HAREKET BEKLEMİYORUZ’

Bülent Erkul, sektöre ikinci bir bakış açısının ise; kamu yatırımlarının inşaat sektörüne yansıması olduğunu anlattı. Kente yapılan büyük ölçekli kamu inşaat yatırımlarının piyasaya olumlu yansıması yok denecek kadar az olduğunu vurgulayan TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Eskişehir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Erkul, şunları söyledi;
“Çünkü bu yatırımların yüklenicileri Eskişehir firmaları olmadığından girdilerinin ve işçiliklerinin çok büyük bir bölümünü dışarıdan temin etmekte ve kent ekonomisini inşaat sektörü açısından canlandırabilecek bir hareketlilik arz etmemektedir. Elbette ki inşaat sektöründe yaşanan krizi ülke ekonomisinden ve siyasal konjoktüründen bağımsız düşünmemiz de mümkün değildir. Birikimi olanların yatırım yerine sıcak paraya yönelmesi de sektördeki sıkıntının büyümesine neden olmaktadır. Kısacası, anlatmaya çalıştığımız nedenlere sihirli bir dokunuş olmadığı sürece 2017 yılı içinde inşaat sektöründe çok hareketlenme olmayacağını söyleyebiliriz.”

Sözcü